In Warsaw

Hello, and welcome to a brand new year of people reading poems! James Savage-Hanford is going to start us off with a poem by Czesław Miłosz called W Warszawie. It’s a bitter and reluctant lament, written in Poland in 1945, and James has sent us a wonderful reading:

I really do urge you to listen to this one through, even – especially – if you’ve never heard Polish poetry before; even if (like me) you can’t understand a lick of Polish. I suppose I’d echo what Jenny once said about good poetry communicating before it is understood. Eliot’s quote seems particularly appropriate to poetry from unfamiliar languages. What is inaccessible on the page can be nonetheless beautiful or moving or both when you hear it; and Polish is a particularly beautiful language.

And furthermore, to help us, James has provided both the original text and his own translation, which I have included below, in one of the great html formatting challenges of my young life.

W Warszawie

Co czynisz na gruzach katedry
Świętego Jana, poeto,
W ten ciepły, wiosenny dzień?

Co myślisz tutaj, gdzie wiatr
Od Wisły wiejąc rozwiewa
Czerwony pył rumowiska?

Przysięgałeś, że nigdy nie będziesz
Płaczką żałobną.
Przysięgałeś, że nigdy nie dotkniesz
Ran wielkich swego narodu,
Aby nie zmienić ich w świętość,
Przeklętą świętość, co ściga
Przez dalsze wieki potomnych.

Ale ten płacz Antygony,
Co szuka swojego brata,
To jest zaiste nad miarę
Wytrzymałości. A serce
To kamień, w którym jak owad
Zamknięta jest ciemna miłość
Najnieszczęśliwszej ziemi.

Nie chciałem kochać tak,
Nie było to moim zamiarem.
Nie chciałem litować się tak,
Nie było to moim zamiarem.
Moje pióro jest lżejsze
Niż pióro kolibra. To brzemię
Nie jest na moje siły.
Jakże mam mieszkać w tym kraju,

Gdzie noga potrąca o kości
Nie pogrzebane najbliższych?
Słyszę głosy, widzę uśmiechy.
Nic napisać, bo pięcioro rąk
Chwyta mi moje pióro
I każe pisać ich dzieje,
Dzieje ich życia i śmierci.
Czyż na to jestem stworzony,
By zostać płaczką żałobną?
Ja chcę opiewać festyny,
Radosne gaje, do których
Wprowadzał mnie Szekspir. Zostawcie
Poetom chwilę radości,
Bo zginie wasz świat.

Szaleństwo tak żyć bez uśmiechu
I dwa powtarzać wyrazy
Zwrócone do was, umarli,
Do was, których udziałem
Miało być wesele
Czynów myśli i ciała, pieśni, uczt.
Dwa ocalone wyrazy:
Prawda i sprawiedliwość.

Kraków, 1945

In Warsaw

What are you doing here, poet, midst the ruins of
Saint John’s cathedral,
On this warm, spring day?

What are you pondering here, where the wind
sweeping from the Vistula scatters
Red dust from the rubble?

You swore, you would never become a
Ritual mourner.
You swore, you would never touch
The gaping wounds of your nation,
Never make them holy with the
Accursed holiness that races
Through the lives of generations hence.

But the cry of Antigone,
Seeking her brother,
Is verily beyond the bounds
Of endurance. And the heart
Is a stone, in which is enclosed,
Like an insect, the doleful love
Of a most unhappy land.

I did not want to love so,
That was not my intent.
I did not want to pity so,
That was not my intent.
My pen is lighter
Than a hummingbird’s feather. This burden
Is too great for me to bear.
How can I live in this country,

Where one’s foot knocks against
The unburied bones of kindred?
I hear voices, I imagine smiles. I am unable
To write anything; five hands
Seize my pen
And demand I write their story,
The story of their lives and deaths.
Was I created for this,
To become a ritual mourner?
I want to rhapsodize about carnivals,
Radiant orchards, to which
Shakespeare drew me. Allow
Poets a moment of happiness,
Or else your world will perish.

It’s mad living in such misery
And reciting the two words
Ascribed to you, deceased,
You, whose lives
Were supposed to be a celebration
Of the mind and body, songs, banquets.
Two lasting words:
Truth and justice.

Krakow, 1945